Administracija predsjednika Donalda Trampa upozorava da se Evropa suočava sa „brisanjem (nestankom) iz civilizacije“ i postavlja pitanje da li određene zemlje mogu da ostanu pouzdani saveznici Amerike, u novom strateškom dokumentu.

Foto: Youtube screenshot/Forbes Breaking News

Administracija predsjednika Donalda Trampa upozorava da se Evropa suočava sa „brisanjem (nestankom) iz civilizacije“ i postavlja pitanje da li određene zemlje mogu da ostanu pouzdani saveznici Amerike, u novom strateškom dokumentu.

U Nacionalnoj bezbjednosnoj strategiji od 33 stranice, američki lider iznosi viziju za svijet i kako će koristiti američku vojnu i ekonomsku moć da bi radio na tom cilju.

Tramp je dokument opisao kao „mapu puta“ kako bi se osiguralo da Amerika ostane „najveća i najuspješnija zemlja u istoriji čovječanstva“.

Evropski političari već reaguju.

Njemački ministar spoljnih poslova Johan Vadeful kaže da njegovoj zemlji nisu potrebni „savjeti spolja“.

Strategiju nacionalne bezbjednosti američki predsjednici obično objavljuju jednom u svakom mandatu.

Ona može da predstavlja okvir za buduće politike i budžete, kao i da signalizira svijetu prioritete Bijele kuće.

Novi dokument prati sličnu retoriku kao i Trampov govor u Ujedinjenim nacijama ranije ove godine, kada je oštro kritikovao Zapadnu Evropu i njen pristup migracijama i čistoj energiji.

Novi izvještaj značajno pojačava Trampova gledišta, pozivajući na obnavljanje „zapadnog identiteta“, borbu protiv stranog uticaja, okončanje masovnih migracija i veću pažnju na prioritete SAD, kao što je zaustavljanje narko-kartela.

Usredsredivši se sada posebno na Evropu, tvrdi se da ako se trenutni trendovi nastave, kontinent će biti „neprepoznatljiv za 20 godina ili manje“ i da će njegova ekonomska pitanja biti „zamagljena senčena stvarnom... perspektivom civilizacijskog brisanja“.

„Nije sasvim očigledno da li će određene evropske zemlje imati dovoljno jake privrede i vojske da ostanu pouzdani saveznici“, piše u dokumentu.

Evropska unija i „druga transnacionalna tijela“ optužena su da sprovode aktivnosti koje „podrivaju političku slobodu i suverenitet“, a navedeno je i da migracione politike „stvaraju sukobe“.

Druga pitanja uključuju „cenzuru slobode govora i suzbijanje političke opozicije, smanjenje stope nataliteta i gubitak nacionalnih identiteta i samopouzdanja“.

S druge strane, dokument pozdravlja rastući uticaj „patriotskih evropskih partija“ i kaže da „Amerika ohrabruje političke saveznike u Evropi da promovišu ovaj preporod duha“.

Trampova administracija je negovala veze sa krajnje desničarskom strankom AfD u Njemačkoj, koju su obavještajne službe te zemlje klasifikovale kao ekstremno desnu.

Njemački ministar spoljnih poslova Vadeful naglasio je da su „Sjedinjene Države i naš najvažniji saveznik u NATO alijansi i ostaće".

„Međutim, ova alijansa je usredsređena na rješavanje pitanja bezbjednosne politike."

„Vjerujem da pitanja slobode izražavanja ili organizacije naših slobodnih društava ne pripadaju [strategiji], barem ne kada je u pitanju Njemačka“, dodao je.

Aludirajući na invaziju Rusije na Ukrajinu, u dokumentu piše i da Evropa nema dovoljno „samopouzdanja“ u odnosima sa Rusijom.

Upravljanje evropskim odnosima sa Rusijom zahtijevaće značajno učešće SAD, navodi se u dokumentu, dodajući da je ključni interes SAD da se neprijateljstva u Ukrajini okončaju.

Trampova administracija je predložila plan za okončanje rata, čija je originalna verzija zahtijevala da Ukrajina preda dio teritorije pod de fakto kontrolu Rusije.

Međutim, Trampov izaslanik je u Moskvi predstavio modifikovanu verziju.

Ruski predsjednik Vladimir Putin upozorio je da ukrajinska vojska mora da se povuče iz cijelog istočnog ukrajinskog regiona Donbasa ili će ga Rusija silom zauzeti.

Strateški dokument Bijele kuće više puta pominje zapadnu hemisferu i potrebu da se SAD zaštite od spoljašnjih prijetnji.

„Naše globalno vojno prisustvo mora da bude preusmjereno kako bi se odgovorilo na hitne prijetnje na našoj hemisferi“, piše u dokumentu.

Da bi se to postiglo, strategija zahtijeva premještanje sredstava sa poprišta koja su manje važna za američku nacionalnu bezbjednost nego što su nekada bila.

Ovo ponovno davanje prioriteta vojnoj moći već se može vidjeti na Karibima, gdje američka vojska ima sve veće prisustvo.

Amerika je već izvela više smrtonosnih napada na brodove za koje Vašington tvrdi da prevoze drogu.

Najveći svjetski ratni brod, nosač aviona USS Džerald Ford, trenutno je baziran na Karibima zajedno sa njegovom udarnom grupom.

Trampova administracija izdvaja Južno kinesko more kao ključni pomorski put koji ima velikog uticaja na američku privredu, a u dokumentu se navodi da će SAD „pojačati i ojačati vojno prisustvo u zapadnom Pacifiku“.

Amerika poziva Japan, Južnu Koreju, Australiju i Tajvan da značajno povećaju izdatke za odbranu.

Kina navodi da je prioritet „sprečavanje sukoba oko Tajvana, idealno očuvanjem vojne nadmoći“.

Peking smatra samoupravni Tajvan dijelom kineske teritorije i nije isključio upotrebu sile da bi se „ponovno ujedinio“ sa njim.

U strategiji piše i o zalaganju za jaču industrijsku bazu u SAD i manje oslanjanje na strane tehnologije, što se poklapa sa nekim potezima koje je Trampova administracija preduzela sveobuhvatnim carinama na strane proizvode.