Poslanica Demokrata Zdenka Popović podnijela je Skupštini Crne Gore Predlog zakona o dopuni Zakona o zaradama zaposlenih u javnom sektoru, koji je krajem decembra prošle godine upućen u skupštinsku proceduru. Predloženim izmjenama predviđa se proširenje izuzetaka od primjene Zakona o zaradama zaposlenih u javnom sektoru.

Foto: Skupština Crne Gore/I.Šljivančanin, arhiva

“Naime, pored Centralne banke Crne Gore, iz primjene zakona bili bi izuzeti i Regulatorna agencija za energetiku i regulisane komunalne djelatnosti, Agencija za elektronske komunikacije i poštansku djelatnost, kao i Agencija za audiovizuelne medijske usluge”, navodi se u obrazloženju.

Ona predlaže da se Predlog zakona o zaradama zaposlenih u javnom sektoru dopuni i glasi:

“VI IZUZEĆE
Član 41

Odredbe ovog zakona ne odnose se na zaposlene u Centrainoj banci Crne Gore, nezavisnom pravnom licu čiji je osnivač država ili vrši javna ovlašćenja, a koje se pretežno finansira iz sredstava međunarodnih organizacija, Crvenom krstu Crne Gore, zaposlene u privrednom društvu kod kojih je ugovorom o dokapitalizaciji sa stranim pravnim licem uređeno pitanje zarada, zaposlene u privrednom društvu čiji je osnivač država a koje se bavi finansijskom – kreditnom djelatnošću u cilju podsticanja privrednog razvoja Crne Gore i zaposlene u privrednom društvu čiji je osnivač država odnosno lokalna samouprava ili je u većinskom vlasnistvu države odnosno lokalne samouprave a ostvaruje dobit u poslovanju uredno izmiruje sve svoje obaveze.”

U obrazloženju se naglašava da je osnovni cilj predloga usklađivanje crnogorskog zakonodavstva sa pravnom tekovinom Evropske unije i najboljom evropskom praksom, posebno u dijelu koji se odnosi na finansijsku i institucionalnu nezavisnost regulatornih tijela.

Važeći zakon, koji je na snazi od 2016. godine, prema ocjeni Popović, ne obezbjeđuje punu autonomiju regulatora, iako se oni ne finansiraju iz državnog budžeta, već iz naknada subjekata koje regulišu.

Osim toga u obrazloženju se podsjeća da su nezavisna regulatorna tijela ključna za funkcionisanje tržišta u sektorima energetike, elektronskih komunikacija, bankarstva i audiovizuelnih medijskih usluga, te da evropske direktive jasno propisuju obavezu država da im obezbijede operativnu, finansijsku i kadrovsku nezavisnost.

Posebno se ističe da su i Energetska zajednica i Evropska komisija u više navrata ukazivale da je nezavisnost crnogorskog energetskog regulatora narušena primjenom Zakona o zaradama u javnom sektoru, što je dovelo do nižih zarada u odnosu na sektor koji se reguliše i otežalo zadržavanje stručnog kadra.

Predlog zakona se oslanja i na preporuke iz Izvještaja Evropske komisije o napretku Crne Gore za 2024. godinu, u kojem je naglašena potreba da se upravljanje zaposlenima u regulatornim tijelima uskladi sa standardima koji važe za druga nezavisna tijela.

Prema predloženom rješenju, zakon bi stupio na snagu danom objavljivanja u Službenom listu Crne Gore, a primjenjivao bi se od 1. marta 2026. godine. Popović naglašava da primjena zakona neće zahtijevati dodatna sredstva iz budžeta, budući da se navedene agencije ne finansiraju iz državne kase.

Usvajanjem ovih dopuna, kako se navodi, Crna Gora bi ispunila obaveze preuzete u procesu evropskih integracija i dodatno ojačala nezavisnost regulatornih tijela, što je jedan od ključnih uslova za efikasno funkcionisanje tržišta i vladavinu prava.