Evropska unija želi da definiše šta se tačno može nazivati ciderom, ali dio zemalja oštro se protivi tome da se u tu kategoriju svrstavaju isključivo alkoholna pića napravljena od 100 odsto soka od jabuke ili kruške.

Foto: Ilustracija/Pixabay.com 

Dok se proizvođači u Francuskoj, Španiji i Ujedinjenom Kraljevstvu drže isključivo tradicionalne recepture, nordijske zemlje masovno proizvode cider u mnogo širem spektru ukusa i protive se prijedlogu da se, na primjer, cideri sa ukusom lubenice, borovnice, manga ili zove ubuduće nazivaju pićima „na bazi cidera“, prenosi Jutarnji list.

Prvobitni prijedlog Evropske komisije predviđao je podjelu pića u tri kategorije – oznaka „premium cider“ bila bi rezervisana za pića napravljena od 100 odsto soka od jabuke ili kruške, „cider“ bi označavao proizvode sa najmanje 50 odsto tog soka, dok bi „pića na bazi cidera“ bila ona koja sadrže najmanje 20 odsto soka. Poslanici u Evropskom parlamentu i proizvođači iz sjevernih zemalja pobunili su se protiv takve klasifikacije, smatrajući da ide u korist Francuskoj i Španiji.

„Umanjilo bi vrijednost nordijskog cidera“

Danski poslanik u Evropskom parlamentu Asger Kristensen još je u martu upozorio Komisiju da bi takav prijedlog imao štetan uticaj na tradicionalne nordijske cidere, uprkos njihovoj dugoj istoriji i značajnom udjelu na evropskom tržištu.

„Ne postoji presedan za ovakav standard. Nema ekvivalentnih pravila za bezalkoholna pića ili pivo, niti dokaza o potražnji potrošača. Prijedlog ne donosi nikakvu korist kupcima, povećava regulatorno opterećenje i troškove i u suprotnosti je sa programom EU za pojednostavljenje propisa i jačanje konkurentnosti, a umanjio bi vrijednost nordijskog cidera u odnosu na druge“, istakao je Kristensen.

Kritikama se pridružio i danski Karlsberg, koji stoji iza brenda Somersbi.

„Evropski proizvođači i jedinstveno tržište biće nepotrebno podijeljeni po kulturnim i geografskim linijama. Smatramo da bi Komisija trebalo da prestane da razvija ove standarde, koji su očigledno u suprotnosti sa programom EU za pojednostavljenje i konkurentnost“, rekao je za Financial Times Kristian Heningsen, globalni direktor za odnose s javnošću.

Grupa evropskih poslanika, predvođena Fincem Pekom Toverijem, smatra da je ideja da potrošači ne mogu razlikovati osvježavajuće aromatizovane cidere od tradicionalnih regionalnih proizvoda zapravo „potcjenjivanje potrošača“.

Šta žele Francuska i Španija?

S druge strane, Francuska i Španija traže da se cider definiše po istom principu po kojem je strogo određeno da je vino isključivo proizvod dobijen fermentacijom grožđa.

Njihov stav je da autentični cider mora nastajati isključivo prirodnom fermentacijom soka od jabuke ili kruške, a ne industrijskim miješanjem koncentrata, vode i šećera, te da kupci imaju pravo da znaju da li kupuju „pravi cider“ ili „aromatizovano alkoholno piće“.

Najnoviji prijedlog
Prema najnovijem prijedlogu, u koji je imao uvid Financial Times, Evropska komisija odgovorila je na kritike kompromisnom verzijom sa nešto drugačijim procentima. Piće napravljeno od 100 odsto soka od jabuke bilo bi označeno kao „klasični cider“, naziv „cider“ nosili bi proizvodi sa najmanje 35 odsto soka od jabuke, dok bi pića sa manjim udjelom soka bila svrstana u kategoriju „pića na bazi cidera“.

„Komisija će nastaviti razgovore sa svim državama članicama kako bi dodatno istražila mogućnosti koje mogu koristiti sektoru cidera u Evropskoj uniji u cjelini. Još se traži rješenje koje može dobiti podršku svih država članica“, izjavio je portparol Evropske komisije.

Ranije se razmatrala i druga mogućnost – da se tradicionalni nazivi sidra, cidre i Apfelwein povežu isključivo sa pićima proizvedenim u Španiji, Francuskoj, Njemačkoj i Austriji, po istom principu po kojem se naziv šampanjac može koristiti samo za pjenušavo vino proizvedeno u francuskoj pokrajini Šampanja.

Iako novije procjene pokazuju nastavak rasta tržišta, polazna tačka u zvaničnim analizama i dalje su podaci kompanije Euromonitor iz 2019. godine, prema kojima je tržište cidera od jabuke i kruške u Evropskoj uniji vrijedjelo 6,2 milijarde eura. Ovaj sektor zapošljava više od 5.000 ljudi, a Evropsko udruženje proizvođača cidera (AICV) okuplja 180 proizvođača, uglavnom manjih, uz primjetan trend širenja sa tradicionalnih tržišta zapadne Evrope na nova tržišta poput Italije, Grčke i Turske.