Četvrtak, 17.04.2025 | 20:47
IZVOR: dnevni.avaz

Mala bića, veliko pamćenje - Šta sve BEBE zapravo PAMTE?

Nova studija objavljena u američkom časopisu “Science” pokazuje da bebe zaista stvaraju sjećanja.




Foto: Ilustracija/ Pixabay

Prve godine života period su intenzivnog učenja, ali ljudi se toga obično ne sjećaju, što je pojava poznata kao infantilna amnezija. Međutim, nova studija objavljena u američkom časopisu “Science” pokazuje da bebe zaista stvaraju sjećanja. Ipak, ostaje pitanje zašto je tim sjećanjima teško pristupiti kasnije u životu.

Oduvijek sam bio fasciniran ovom misterioznom prazninom koju imamo u našoj ličnoj istoriji - rekao je za AFP Nik Turk-Braun (Nick Turk-Browne), profesor psihologije na Univerzitetu Yale i glavni autor studije.

U dobi od godinu djeca izvanredno uče

Otprilike u dobi od godinu djeca izvanredno uče. Oni usvajaju jezik, hodaju, prepoznaju predmete, društvene veze… “Ali mi se ne sjećamo nijednog od ovih iskustava”.
 
Sigmund Frojd , stručnjak za  psihoanalize, vjerovao je da su rana sjećanja nedostupna svijesti zbog mehanizma potiskivanja. Ali prema modernim teorijama, uzrok je hipokampus, dio mozga neophodan za epizodno pamćenje koji nije u potpunosti razvijen tokom ranog djetinjstva.

Naučnici su se oslonili na prethodne studije ponašanja koje su pokazale da bebe, koje ne mogu verbalizirati svoja sjećanja, imaju tendenciju duže gledati predmete koji su im već poznati i kojih se sjećaju.

U eksperimentu učestovalo 26 beba

Do sada je bilo nemoguće promatrati bebe, koje nerado miruju, pomoću uređaja za funkcionalnu magnetsku rezonanciju (fMRI), koji prati protok krvi kako bi se vidjela aktivnost mozga. Da bi prevladao ovu prepreku, tim Nika Turk-Brauna koristio je tehnike koje je njegova laboratorija tokom vremena usavršavala: dude, plišane životinje, podupiranje beba jastucima i psihodelične uzorke u pozadini, kako bi zadržali dječiju pažnju.

U eksperimentu, koji je uključivao skeniranje mozga, sudjelovalo je ukupno 26 beba, pola mlađe od jedne godine, a pola starije od godinu. Prvo su im pokazane slike lica ili predmeta. Kasnije im je prikazana prethodno viđena slika zajedno s novom.
 
 Mjerili smo koliko su vremena proveli gledajući poznate slike i to je naše mjerilo za razumijevanje njihovog pamćenja - rekao je.

Hipokampus - kodiranje sjećanja

Ispitivanjem aktivnosti mozga kao odgovora na sjećanje, naučnici su potvrdili da je hipokampus bio aktivan u kodiranju sjećanja od vrlo rane dobi.

To je bio slučaj za 11 od 13 djece starije od godinu, ali ne i za djecu mlađu od godinu. Također su otkrili da su bebe koje su bile bolje u pamćenju imale veću aktivnost hipokampusa."

"Ono što možemo zaključiti iz naše studije jeste da bebe imaju sposobnost kodiranja epizodnih sjećanja u hipokampusu od otprilike 12 mjeseci'' - kaže Turk-Braun.

"Genijalnost njihovog eksperimentalnog pristupa ne može se potcijeniti - napisali su istraživači Adam Ramsaran i Paul Frankland u komentaru koji prati publikaciju.

Šta se dogodilo s prvim sjećanjima?

Ali, još je tajna šta se dogodilo s tim prvim sjećanjima. Možda nikada nisu u potpunosti konsolidirana u dugotrajnu pohranu ili su možda prisutna, ali postaju nedostupna.

Turk-Braun naginje drugoj hipotezi i vodi novu studiju, kako bi utvrdio prepoznaju li bebe, mala djeca i djeca prethodno gledane slike.

Prvi rezultati sugeriraju da sjećanja mogu trajati do treće godine prije nego izblijede. Turk-Braun je posebno zaintrigiran mogućnošću da bi se takvi fragmenti jednog dana mogli ponovno aktivirati kasnije u životu.

KOMENTARI (0)

Ostavi komentar

Ostavite komentar

* Komentari se na portalu objavljuju u realnom vremenu. "Kolektiv.me" se ne može smatrati odgovornim za napisane komentare. Zabranjen je govor mržnje, psovanje, vrijeđanje i klevetanje. Takav sadržaj će biti izbrisan čim bude primijećen, a autori mogu biti prijavljeni nadležnim institucijama.

Monstat: Izdato 265 građevinskih dozvola

Nedjelja, 30.11.2025 | 13:54

Crnoj Gori je u trećem kvartalu izdato 265 građevinskih dozvola i prijava radova, pokazuju podaci Ministarstva prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine.

Papović: Crnogorsko-američka saradnja tokom sedamdesetih i početkom osamdesetih

Nedjelja, 30.11.2025 | 13:46

Tekst povodom 120 godina od uspostavljanja crnogorsko-američkih odnosa

Uhapšena dva stranca, osumnjičena za 14 krivičnih djela, pronađeno 8.000 eura i falsifikovana dokumenta

Nedjelja, 30.11.2025 | 13:35

Podgorička policija identifikovala je i uhapsila državljanina Srbije E.H. (46) i Sjeverne Makedonije B.S. (39) kojima se na teret stavlja 14 krivičnih djela počinjenih na teritoriji Glavnog grada.

Vujović: Useljenje u novu zgradu centralni trenutak 75 godina stvaranja Gradskog pozorišta

Nedjelja, 30.11.2025 | 13:30

Nakon gotovo deceniju iščekivanja, Gradsko pozorište Podgorica uskoro će prvi put u svojoj istoriji dobiti svoj stalni dom

Ivanović: Moramo popraviti odbranu i nametnuti bržu igru protiv Rumunije

Nedjelja, 30.11.2025 | 12:46

Spoljna linija košarkaša Crne Gore na gostovanju Rumuniji biće pod velikim opterećenjem, posebno uz odsutne igrače. Glavni cilj je zaustaviti Derona Rasela.

Đurašković pozvan u Vašington na Molitveni doručak

Nedjelja, 30.11.2025 | 12:13

Gradonačelnik Prijestonice Cetinje Nikola Đurašković pozvan je da prisustvuje Molitvenom doručku, koji će biti održan početkom februara iduće godine u Vašingtonu.

Mikijelj: Opština Budva nije odgovorila ni na jednu inicijativu za saradnju

Nedjelja, 30.11.2025 | 12:02

Odgovarajući na optužbe predsjednika Opštine Budva Nikole Jovanovića da JPMD ne vodi računa o obali, direktor Morskog Dobra Mladen Mikijelj kazao je da ni na jednu inicijativu za saradnju i sprovođenje investicija Opština Budva nije ni odgovorila.

Evropski savez: Crna Gora se mora probuditi i probudiće se

Nedjelja, 30.11.2025 | 11:54

Evropski savez je najautentičniji predstavnik građanske, multietničke i evropske Crne Gore, te kao takav predstavlja najdosljednijeg čuvara temeljnih vrijednosti savremene Crne Gore, poručeno je na sastanku koordinacionog odbora Evropskog saveza u Danilovgradu.

Tri horoskopska znaka koja se najviše plaše neuspjeha

Nedjelja, 30.11.2025 | 11:16

Strah od neuspjeha postoji kod svih ljudi, ali neki znakovi taj osjećaj doživljavaju dublje, intenzivnije i ličnije.

UP: Zaplijenjeno oko 60 kg marihuane, uhapšen Podgoričanin povezan s OKG

Nedjelja, 30.11.2025 | 11:02

Iz Uprave policije saopšteno je da je u mjestu Kučka Korita, opština Podgorica, tokom koordinisane akcije granične policije, zaplijenjeno oko 60 kilograma marihuane.