Novo istraživanje sprovedeno među astronautima nastoji da utvrdi da li svemirski let ubrzava ili usporava proces biološkog starenja. Traganje za besmrtnošću i vječnom mladošću vijekovima opsjeda i naučnike i laike. U posljednjoj deceniji anejdžing medicina napredovala je do neslućenih razmjera, zbog čega svako novo istraživanje iz ove oblasti izaziva veliku pažnju javnosti.

Foto: Ilustracija/ Pixabay

Jedno od takvih istraživanja, čiji su rezultati nedavno objavljeni u naučnoj literaturi, bavi se ispitivanjem veze između bioloških markera starenja kod astronauta koji su određeno vrijeme proveli u orbiti. Studiju je na društvenim mrežama podijelio jedan od najznačajnijih stručnjaka u oblasti genetike i proučavanja starenja, profesor s Harvarda dr Dejvid Sinkler, uz komentar da bi svemir mogao predstavljati laboratoriju budućnosti za testiranje mogućnosti vraćanja biološkog sata.

Svjemirski letovi izlažu astronaute kombinaciji snažnih ekoloških stresora, kao što su mikrogavitacija, jonizujuće zračenje, poremećaji cirkadijalnog ritma i društvena izolacija, koji mogu uticati na ubrzano starenje organizma.

U ovom istraživanju analizirani su uzorci krvi četvoro astronauta tokom misije Axiom 2, pri čemu su mjerena 32 markera biološke starosti zasnovana na DNK metilaciji. Uzorci su uzimani prije leta, četvrtog i sedmog dana tokom boravka u svemiru, kao i prvog i sedmog dana nakon povratka na Zemlju.

Astronauti su bili različite starosne dobi: muškarac star 67,7 godina, žena od 63,2 godine, muškarac od 31,1 godine i žena od 34,6 godina.

Rezultati su pokazali da se tokom boravka u svemiru, do sedmog dana misije, njihova epigenetska starost u prosjeku povećala za gotovo dvije godine. Međutim, po povratku na Zemlju zabilježen je suprotan efekat – biološka starost svih astronauta se smanjila.

Kod dvoje starijih astronauta epigenetska starost se uglavnom vratila na početne vrijednosti. Kod dvoje mlađih zabilježene su znatno niže vrijednosti nego prije puta. Prvog dana nakon povratka jedan mlađi astronaut bio je gotovo tri godine biološki mlađi nego prije leta, dok je kod astronautkinje zabilježeno čak četiri godine „podmlađivanja“. Kod nje se biološka starost sedmog dana vratila na početne vrijednosti, dok je drugi mlađi astronaut zadržao nižu epigenetsku starost i nakon tog perioda.

Zaključak istraživanja ukazuje na to da svemirski let izaziva brze, ali reverzibilne epigenetske promjene povezane sa procesom starenja. Autori studije smatraju da bi svemirske misije mogle poslužiti kao jedinstvena platforma za proučavanje mehanizama ljudskog starenja i testiranje potencijalnih geroprotektivnih intervencija.