Svjetski dan borbe protiv raka je međunarodni dan koji se obilježava svake godine 4. februara, s ciljem podizanja svijesti o raku, podsticanja njegove prevencije i mobilisanja djelovanja u borbi protiv globalne epidemije raka.

Foot: Ministartsvo zdravlja 

To je saopšteno iz Ministarstva zdravlja.  Dodaju da se Dan se obilježava u organizaciji Unije za međunarodnu kontrolu raka (UICC), a ustanovljen je 2000. godine.

"Kampanja koja se od 2025. do 2027. godine sprovodi pod nazivom „Ujedinjeni kroz jedinstvenost", označava početak važne promjene u pristupu koji stavlja ljude u centar brige o raku. Ova inicijativa naglašava razumijevanje i adresiranje jedinstvenih potreba pojedinaca, porodica i zajednica, osiguravajući da liječenje i njega raka budu prilagođeni različitim perspektivama i iskustvima",  navode u saoopštenju.

 Dodaju da u Crnoj Gori, kao i u mnogim zemljama regiona, evidentan je rast broja registrovanih slučajeva malignih bolesti, što je djelimično rezultat starenja populacije, ali i promjena u životnim stilovima, te uticaja različitih faktora rizika.

"Svjesni složenosti problema i potreba savremenog društva, Ministarstvo zdravlja Vlade Crne Gore izradilo je starteški dokument pod nazivom "Program prevencije i kontrole malignih bolesti za period 2026-2028. godine", kao i Akcioni plan i započelo je sa realizacijom predviđenih aktivnosti. Prevencija malignih oboljenja ima ogroman javno-zdravstveni potencijal i predstavlja najefikasniji pristup njihovoj kontroli. Sprečavanjem izloženosti faktorima rizika ili njihovim modifikovanjem, moguće je spriječiti nastanak značajnog broja malignih bolesti", ističu oni.

Navode da su u  Crnoj Gori su uspostavljena tri skrining programa tj programa za rano otkrivanje raka  za koja postoje dovoljni dokazi o opravdanosti organizovanog skrininga.

"Riječ je o Nacionalnom programu ranog otkrivanja raka grlića materice, Programu ranog otkrivanja raka dojke i Nacionalnom programu ranog otkrivanja raka debelog crijeva. Tokom 2026. godine u planu je proširenje na nacionalni nivo programa ranog otkrivanja raka dojke. Nedavno je po prvi put u Crnoj Gori uvedena kontrastna mamografija u rutinski klinički rad, čime se omogućava preciznije otkrivanje suspektnih promjena, jer je u pitanju  metoda  koja u mnogim slučajevima može biti alternativa magnetnoj rezonanci",  saopštili su iz Ministarstva.

U Crnoj Gori je, prema njihovim riječima,  od 2022. godine kao preventivna mjera za nastanak raka grlića materice, raka anusa i genitalnih bradavica, dostupna i vakcina protiv humanog papiloma virusa (HPV), koja ukoliko se primi na vrijeme, može spriječiti devet od deset slučajeva raka grlića materice, raka anusa i genitalnih bradavica. 

"Pored preventivnih mjera, Ministarstvo zdravlja je snažno usmjereno i na poboljšanje tretmana i liječenja onkoloških pacijenata. Na Institutu za onkologiju Kliničkog centra Crne Gore (KCCG) prošle godine pušten je u rad novi linearni akcelerator "True Beam", najsavremeniji uređaj ove vrste u svijetu, čime je crnogorski zdravstveni sistem napravio značajan iskorak u liječenju malignih bolesti. Zahvaljujući 4D tehnologiji, sada možemo sa velikom preciznošću tretirati tumore u organima koji se pomjeraju tokom disanja, kao što su pluća, dojke, jetra i nadbubrežne žlijezde, što ranije nije bilo moguće",  zaključuju u saopštenju.

Link za svjetsku kampanju i websajt: "United by Unique", the new World Cancer Day theme 2025-2027 | World Cancer Day