Sjedinjene Američke Države i dalje zavise od evropskog znanja i tehnologije za ostvarenje svojih svemirskih ambicija, poručila je njemačka ministarka za svemir Dorote Ber u intervjuu za Politiko.

Foto: YouTube screenshot/Donald J Trump

„Njemačka i Evropa obezbjeđuju ključne tehnologije za američke svemirske misije. Zato s punim pravom možemo reći: bez nas to nije moguće“, kazala je Ber.

Ona je istakla da postoje jasne međusobne zavisnosti, navodeći da tehnologija proizvedena u Evropi, a koja se koristi u misijama Nasa-e, pokazuje da Evropa i dalje ima značajnu ulogu u novoj svemirskoj trci.

Poruka iz Njemačke dolazi u trenutku pojačanog nadmetanja Evrope i Sjedinjenih Država u oblasti ključnih tehnologija poput vještačke inteligencije, računarstva u oblaku i mikročipova. Vašington je prošle sedmice ograničio pristup najnovijim modelima vještačke inteligencije kompanije Antropik stranim korisnicima, što je dodatno podstaklo evropske lidere da rade na smanjenju zavisnosti od američke tehnologije. Evropska komisija je nedavno predstavila paket mjera za tehnološki suverenitet sa ciljem jačanja evropske nezavisnosti.

Ber smatra da zavisnost nije jednostrana.

„Bez Evropskog servisnog modula Sjedinjene Države ne bi mogle da polete ka Mjesecu“, kazala je ministarka na marginama sajma Vivatek u Parizu. Nasa taj modul opisuje kao „energetsko srce“ svemirske letjelice Orion, jer obezbjeđuje električnu energiju, pogon, termalnu regulaciju, vazduh i vodu. Modul se sklapa u njemačkom gradu Bremenu u okviru programa Evropske svemirske agencije (Esa).

Ber je istakla i da njemačka kompanija Jena-Optronik proizvodi zvjezdane senzore koji pomažu letjelici Orion da odredi položaj i orijentaciju u svemiru.

Posljednjih godina svjetske sile intenzivirale su novu svemirsku trku, nadmećući se za kontrolu nad satelitskim komunikacijama, podacima i svemirskim resursima. Sjedinjene Američke Države predvode tu trku, u velikoj mjeri zahvaljujući privatnim kompanijama poput SpejsEks-a Ilona Maska, dok Blu Oridžin Džefa Bezosa razvija višekratne rakete i sisteme za misije na Mjesec.

„Mnogo govorimo o Sjedinjenim Državama, ali ne smijemo zanemariti činjenicu da se na drugoj strani formira snažan savez Rusije, Kine, Sjeverne Koreje i Irana. Ne želim da te zemlje pobijede u svemirskoj trci“, rekla je Ber.

Džef Bezos je na konferenciji Vivatek poručio da je potražnja za lansiranjima izuzetno velika.

„Potražnja za lansiranjima je ogromna. Već sada imamo veliki broj narudžbina koje čekaju realizaciju“, rekao je Bezos.

Njemačka ministarka upozorila je i da evropska regulativa usporava razvoj domaćih tehnoloških kompanija.

„Stalno postavljam isto pitanje: da li nam zaista treba još jedan novi zakon?“, kazala je, aludirajući na predlog Evropskog zakona o svemiru koji je predstavljen prošlog juna.

Njemačka se protivi tom predlogu, a američka administracija zaprijetila je kontramjerama ako nova pravila budu nepravedno pogodila američke kompanije.

„Želimo da smanjimo birokratiju, a istovremeno stalno uvodimo nove obaveze“, navela je Ber.

Dodala je da njemačka vlada priprema novi nacionalni zakon o svemiru koji bi trebalo da pomogne kompanijama da brže razvijaju i primjenjuju nove tehnologije.