Dinja je jednogodišnja biljka poreklom iz Azije, a pripada porodici Cucurbitaceae ili bundeve.

Foto: Ilustracija/pixabay.com 

Plod je okruglog ili ovalno-izduženog oblika, mase 1-2 kg. Tvrda kora može biti glatka, naborana ili mrežasta sa režnjevima.

Unutrašnji, jestivi dio najčešće je narandžasti ili zelenkastobeli, a šupljina je ispunjena sjemenkama. Dinja u Kini je bila poznata već 1000 godina pre Hrista. U Bibliji se spominje da su Izraelci, kada su napustili Egipat i s Mojsijem četrdeset godina lutali pustinjom, žalili za svojom omiljenom hranom, a posebno dinjom.

Energetska i nutritivna vrijednost

Prema smjernicama piramide pravilne ishrane, dinja je u grupi sa ostalim vrstama voća. Za tu grupu namirnica preporuka je 2-4 serviranja u danu. Niska energetska vrijednost dinje i velik udio vode čine tu namirnicu vrlo popularnom u ljetnjim mjesecima. Plod dinje za konzumaciju mora biti potpuno zreo; vrlo je sočan, slatkog ukusa, svojstvene arome i djeluje osvježavajuće. Energetska vrijednost dinje iznosi samo 34 kcal na 100 ga svježe namirnice.

U 100 grama svježe dinje u prosjeku ima 91 g vode, 0,1 g masti, 0,8 g bjelančevina, 7,9 g ugljenih hidrata, 8 g šećera i 0,9 g vlakana. Dinja je izuzetno bogata vitaminom C (31% od RDA u 100g), a neke vrste (npr. cantaloupe) bogate su i vitaminom A koji je prisutan u obliku beta-karotena (10% od RDA u 100g). Sadrži i druge vitamine i minerale, iako u manjim količinama: tiamin, niacin, vitamin B6, folate, pantotensku kiselinu, gvožđe, magnezijum, bakar, kalijum, mangan, fosfor.

DOBAR IZVOR – pojam se odnosi na namirnice koje sadrže vitamine, minerale, proteine i vlakna u količini od najmanje 10% dnevnih potreba RDA

ODLIČAN IZVOR – pojam se odnosi na namirnice koje sadrže vitamine, minerale, proteine i vlakna u količini od najmanje 20% dnevnih potreba RDA

RDA – Recommended Dietari Allovances (preporučene dnevne količine)

Foto: Ilustracija/pixabay.com 

Ljekovitost

Veoma su važni pozitivni efekti dinje na zdravlje organizma: sadržaj vitamina C i A koji ujedno djeluju kao antioksidansi, štiteći organizam od kardiovaskularnih bolesti i starenja voda i kalijum podstiču rad bubrega, pomažu u uklanjanju štetnih materija iz organizma, a kalijum ima blagotvoran efekat kod osoba s visokim krvnim pritiskom jer ga smanjuje povoljnim djelovanjem biljnih vlakana olakšava probavu i pomaže u smanjenju tjelesne težine i nadimanja u stomaku zbog visokog sadržaja beta-karotena dinja se ubraja među antikancerogenu hranu obloga od iscijeđenog soka dinje ili od narendane dinje služi za otklanjanje bola.

Kupovanje i čuvanje

Dinja je danas dostupna cijele godine, ali njena sezona dozrevanja u nas je u periodu od juna do avgusta, kada je na pijacama najviše dostupna. Najzastupljenije su podvrste cantalooupe, dinja zelenkaste kore sa hrapavom površinom poput mreže, i charatais, dinja žute kore hrapave površine sa vertikalnim prugama. Pri kupovini dinje pripazite na peteljku oko koje se mogu stvarati kapljice vlage, što je znak da je dinja ubrana prerano. Kod zrele dinje peteljka lako otpada, na čijem mjestu ostaje malo udubljenje, dok druga strana dinje mora biti mirisna i gipka na dodir.

Izbjegavajte dinje koje imaju mekane djelove, tamna oštećenja ili napukline. Dinju čuvajte 2-3 dana na sobnoj temperaturi kako bi potpuno sazrela, a zatim je možete čuvati u frižideru još pet dana. Narezanu dinju čuvajte u frižideru do tri dana u zatvorenoj posudi jer njen miris može preći na drugu hranu koju čuvate u frižideru, piše „herbanictinkture".