Generalni sekretarijat Savjeta EU predložio je povećanje budžeta za 2027. godinu za 1,054 miliona eura kako bi se obezbijedili dodatni kapaciteti za pripremu mogućeg pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji.

Foto: ilustracija, Pixabay

Kako se navodi u dokumentu Generalnog sekretarijata Savjeta EU od 27. avgusta, dodatna sredstva bila bi namijenjena angažovanju 12 ugovornih službenika – osam pravnika-lingvista i četiri asistenta – koji bi radili na pravnoj reviziji prevoda pravne tekovine EU, kontroli kvaliteta i koordinaciji sa crnogorskim vlastima.

U dokumentu poslatom Budžetskom komitetu podsjeća se da je Evropska komisija 30. juna 2026. godine objavila komunikaciju o finansijskom paketu za pristupne pregovore sa Crnom Gorom, u kojoj navodi da bi moguće pristupanje Crne Gore moglo uslijediti u nekom trenutku nakon početka narednog višegodišnjeg finansijskog okvira EU za period 2028–2034, ukoliko budu ispunjeni odgovarajući uslovi.

Komisija je tu komunikaciju predstavila Coreperu, tijelu stalnih predstavnika država članica EU, na sastanku 8. jula 2026. godine.

U Savjetu EU objašnjavaju da, kao i kod prethodnih proširenja Unije, pripreme za pristupanje nove članice moraju početi pravovremeno.

Jedan od ključnih poslova jeste prevođenje i pravna revizija pravne tekovine EU na jezik buduće države članice.

Prije potpisivanja Ugovora o pristupanju nove države, pravna tekovina EU mora biti prevedena i revidirana na njenom jeziku. Prema dokumentu Savjeta, prevode priprema država kandidatkinja, odnosno država koja pristupa Uniji, dok pravnu reviziju prevoda obavljaju institucije EU.

Pravnici-lingvisti Savjeta tradicionalno vrše reviziju primarnog prava EU, dok se revizija sekundarnog prava dijeli između službi Evropskog parlamenta, Savjeta i Evropske komisije.

Za Crnu Goru, pravnici-lingvisti Savjeta trebalo bi da pregledaju oko 8.500 standardnih stranica primarnog prava, što odgovara približno 6.000 stranica Službenog lista EU.

Pored toga, u saradnji sa službama Evropske komisije i Evropskog parlamenta, učestvovaće u reviziji oko 460.000 standardnih stranica sekundarnog prava, odnosno približno 330.000 stranica Službenog lista EU.

Generalni sekretarijat Savjeta EU navodi da u postojećem nacrtu budžeta za 2027. godinu nijesu predviđena sredstva za angažovanje pravnika-lingvista. Zbog toga se predlaže dodatnih 1,054 miliona eura.

Radna grupa Savjeta Evropske unije za proširenje razmatraće 1. septembra nacrte pozicija za zatvaranje četiri pregovaračka poglavlja u pregovorima sa Crnom Gorom. U pitanju su poglavlja 14 (transportna politika), 12 (bezbjednost hrane), 18 (statistika) i 19 (socijalna politika i zapošljavanje).

Za sada nema informacija o eventualnim odlukama Evropske unije, ali pretpostavlja se da bi ova četiri poglavlja mogla biti vrlo brzo zatvorena na Međuvladinoj konferenciji Crne Gore i Evropske unije, koja se očekuje narednog mjeseca.

Crna Gora je do sada otvorila sva 33 pregovaračka poglavlja u procesu pristupanja Evropskoj uniji, dok je 18 poglavlja privremeno zatvoreno, pokazuju podaci iz pregovaračkog procesa. U julu su zatvorena poglavlja 8 (Konkurencija) i 29 (Carinska unija).

Ranije, poglavlje 2 (Sloboda kretanja radnika) i poglavlje 28 (Zaštita potrošača i zdravlja) – privremeno su zatvorena u junu na Međuvladinoj konferenciji održanoj u Luksemburgu.

Pregovori o članstvu sa Evropskom unijom počeli su 2012. godine, a Crna Gora je u više navrata ocijenjena kao najnaprednija država kandidat u procesu proširenja. Vlada je u nekoliko navrata saopštila da očekuje zatvaranje svih poglavlja u pregovorima sa EU do kraja godine.

Evropska komesarka za proširenje Marta Kos izjavila je početkom maja da je proširenje Evropske unije u narednim godinama realna mogućnost, navodeći da bi Crna Gora mogla postati prva naredna članica Unije.

Sličnu ocjenu ranije je iznijela i Evropska komisija. Portparol Evropske komisije Gijom Mersije kazao je u martu da je Crna Gora najnaprednija država u procesu pristupanja Evropskoj uniji.

"Proširenje Evropske unije je proces zasnovan na zaslugama, a ne takmičenje između partnera“, rekao je tada Mersije u Briselu.

On je istakao da svaka država kandidat napreduje u skladu sa sopstvenim tempom sprovođenja neophodnih reformi.