Nakon boravka u sauni raste broj bijelih krvnih zrnaca koja imaju važnu ulogu u odbrani organizma od infekcija. Ipak, istraživači upozoravaju da ovaj kratkotrajni efekat ne dokazuje da sauna dugoročno jača imunitet, piše uef.fi

Foto: Ilustracija/Pixabay.com 

Boravak u sauni mogao bi pokrenuti zanimljivu reakciju organizma. Finska studija pokazala je da se nakon samo 30 minuta u sauni povećava broj bijelih krvnih zrnaca u krvi, uključujući ćelije koje učestvuju u odbrani tijela od infekcija.

Istraživanje su proveli naučnici Univerziteta Istočne Finske, a rezultati su objavljeni u naučnom časopisu Temperature. U studiji je učestvovala 51 odrasla osoba prosječne starosti 50 godina, a istraživači su pratili promjene u krvi prije i nakon boravka u sauni.

Učesnici su proveli ukupno 30 minuta u finskoj sauni, uz kratko hlađenje hladnim tušem na polovini tretmana. Naučnici su mjerili broj različitih vrsta bijelih krvnih zrnaca, nivo citokina i tjelesnu temperaturu.

Kratkotrajna promjena u krvi

Rezultati su pokazali porast svih vrsta bijelih krvnih zrnaca koje su istraživači pratili. Među njima su bili neutrofili i limfociti, ćelije koje imaju važnu ulogu u imunološkoj odbrani organizma.

Međutim, promjena nije dugo trajala. Broj neutrofila i limfocita vratio se na početni nivo već 30 minuta nakon izlaska iz saune.
 
To znači da je organizam reagovao na toplotu i prateće hlađenje, ali samo na osnovu ovog mjerenja nije moguće zaključiti da je njegova sposobnost borbe protiv bolesti dugoročno poboljšana.

Ćelije iz tkiva prelaze u krvotok

Koautor istraživanja Ilkka Heinonen s Univerziteta u Turkuu smatra da bi jedan od mogućih razloga za ovu pojavu moglo biti premještanje bijelih krvnih zrnaca iz tkiva u krvotok.

Prema tom objašnjenju, sauna bi mogla pokrenuti dodatne ćelije prema krvotoku, nakon čega se one vraćaju u tkiva. Tamo bi mogle imati ulogu u nadzoru organizma i reagovanju na moguće uzročnike bolesti.

Ipak, riječ je o mogućem objašnjenju mehanizma koji stoji iza zabilježene promjene, a ne o dokazu da sauna sprečava infekcije.

Šta se događa s proteinima imunološkog sistema?

Istraživači su pratili i citokine, proteine koji omogućavaju komunikaciju između ćelija imunološkog sistema i učestvuju u regulaciji imunološkog odgovora.

Za razliku od bijelih krvnih zrnaca, prosječni nivo citokina gotovo se nije mijenjao. Ipak, kod pojedinih citokina zabilježene su promjene povezane s porastom tjelesne temperature.

Kod broja bijelih krvnih zrnaca nije pronađena ista povezanost s promjenama temperature.

Autori istraživanja reakciju organizma uporedili su s nekim promjenama koje se javljaju tokom fizičke aktivnosti. To, međutim, ne znači da sauna i vježbanje imaju iste zdravstvene efekte.

Da li sauna zaista jača imunitet?

Ovo je najvažnije pitanje na koje studija još ne daje konačan odgovor.

Naučnici su mjerili neposredne promjene nakon jednog boravka u sauni, a nisu ispitivali da li redovno korištenje saune dugoročno jača imunitet ili smanjuje rizik od infekcija i drugih bolesti.

Dodatno ograničenje je činjenica da su učesnici tokom tretmana koristili i hladan tuš. Zbog toga se rezultati odnose na kombinaciju zagrijavanja i hlađenja, pa se sve promjene ne mogu pripisati isključivo toploti.

Istraživanje tako pruža novi uvid u način na koji organizam reaguje na saunu, ali ne potvrđuje da je riječ o metodi za sprječavanje bolesti.

Zaključak je da se nakon pola sata u sauni može privremeno povećati broj važnih imunoloških ćelija u krvi. Da bi se utvrdilo donosi li redovno saunjanje stvarnu i dugoročnu korist za zdravlje, potrebna su dodatna istraživanja.