Stručnjaci su dugo hvalili zdravu ishranu kao jedan, potencijalno važan faktor, koji utiče na rizik od kovida-19.

Foto: Ilustarcija/Pixabay.com 

Tim istraživača u Indoneziji istražio je kako određeni način života može uticati na rizik od kovida-19.  Ono što su oni konkretno otkrili je da mediteranska ishrana može da smanjiti rizik od dobijanja kovida-19. A njihovo istraživanje je ove nedjelje objavljeno u časopisu PLOS One.

„Postojale su brojne studije koje su u velikoj mjeri povezivale kovid-19 sa upalom u telu, dok je mediteranska ishrana odavno poznata po svojim antiinflamatornim svojstvima“, rekao je autor studije Andre Siahan, predavač i član „Center of Evidence-Based Medicine“, na „University of North Sumatra“ u Indoneziji.

Upala je povezana i sa razvojem i ozbiljnošću kovida-19.

Od kada se koronavirus pojavio 2019. godine, bilo je više od 775 miliona prijavljenih slučajeva infekcije, prema podacima Svjetske zdravstvene organizacije. Taj broj i dalje raste, sa više od 47.000 prijavljenih slučajeva u samo nedjelju dana do 4. avgusta -pokazala je najnovija statistika SZO. Više od sedam miliona ljudi umrlo je od kovid-19, piše CNN.

Da bi istražio da li se mediteranskom ishranom može ublažiti rizik od infekcije i ozbiljnost istih, tim je pregledao šest studija sa više od 55.400 učesnika u pet zemalja i objavljenih između 2020. i 2023.

Učesnici su prijavili da su se pridržavali mediteranske ishrane.

Da bi se utvrdili slučajevi kovida-19, četiri studije su se oslanjale na izvještaje učesnika o tome da li su bili zaraženi, dok je druga studija identifikovala slučajeve i na osnovu samoprijavljivanja i testova na antitela. Sve studije sa nalazima u vezi sa ozbiljnošću simptoma takođe su zasnovane na sjećanjima učesnika.

Tri studije su otkrile „značajnu“ povezanost između mediteranske ishrane i smanjenog rizika od infekcije koronavirusom, dok su dvije druge studije pokazale neznatne rezultate.

U svim ovim studijama, učesnici koji su praktikovali mediteransku ishranu imali su manji rizik od infekcije – što se ne može pouzdano kvantifikovati u određeni broj djelimično zbog varijacije u značaju u studijama, rekao je Siahan.

Ali da li bi ishrana takođe mogla da smanji broj simptoma ili ozbiljnost bolesti nije tako jasno, rekli su autori.

Samo jedna studija je prijavila značajnu vezu između većeg pridržavanja mediteranskog načina ishrane i manjeg broja simptoma kovida-19, dok su tri druge otkrile slabu povezanost. Jedna studija je pokazala da je ishrana smanjila vjerovatnoću teškog kovida-19, dok dvije druge nisu imale takve dokaze.

Među kategorijama hrane koje su merene u nekim studijama, veća potrošnja maslinovog ulja, voća i orašastih plodova; manja potrošnja žitarica i crvenog mesa; i umjereni unos alkohola bili su povezani sa manjim rizikom od infekcije koronavirusom.

„Ovi rezultati bi mogli imati značajne implikacije na javno zdravlje, naglašavajući važnost optimalne ishrane u prevenciji i zaraznih i nezaraznih bolesti“, rekao je dr Jordi Merino, vanredni profesor u Centru za osnovna metabolička istraživanja Novo Nordisk Fondacije na Univerzitetu u Kopenhagenu u Danskoj, koji nije bio uključen u istraživanje.

Pitanja bez odgovora
Studija daje samo preliminarne uvide, dodao je dr Merino, tako da treba imati na umu važne nedostatke koji utiču na pouzdanost nalaza.

Studija se bavila ishranom od cijelih žitarica, voća i povrća.

To uključuje da su sve studije bile opservacione, tako da rezultati nude korelacije, ali ne dokazuju da mediteranska dijeta ima ili nema zaštitne efekte protiv kovid-19, rekla je Liza Drajer, nutricionista,, koja nije bila uključena u istraživanje.

„Ovaj načon ishrane podrazumeba namirnice bogate antioksidansima, vlaknima i mikronutrijentima koji poboljšavaju imunološku funkciju i mogu pomoći u jačanju našeg prirodnog mikrobioma i smanjenju upale“, rekla je dr Sara Sajdelman, sa „Columbia Vagelos College of Physicians and Surgeons“.

Bez obzira na to koliko mediteranska ishrana može da zaštiti od dobijanja kovida-19 ili razvoja teških simptoma, Draier je rekla da i sama prati „zdrav i ukusan izbor načina života“.

Takođe je utvrđeno da je mediteranska ishrana korisna za smanjenje rizika ili ozbiljnosti srčanih bolesti, moždanog udara, demencije, visokog holesterola, gubitka pamćenja, depresije i još mnogo toga.

„Svjesni smo da promena nečije ishrane možda neće biti laka, međutim, polako prilagođavanje i uključivanje elemenata mediteranske ishrane jedan po jedan u svoj život bi bila dobra ideja“, rekao je Siahan, autor studije.

To uključuje voće, povrće, integralne žitarice, mahunarke, orašaste plodove, ribu i maslinovo ulje uz smanjenje crvenog mesa i prerađene hrane, rekla je Sajdelman.

Ali što je najvažnije, vakcinacija „ostaje najbolja“ i najsigurnija zaštita od hospitalizacije u vezi sa kovidom-19, dugoročnih zdravstvenih ishoda i smrti, prema američkim Centrima za kontrolu i prevenciju bolesti.

Pored strategija kao što su vakcinacija i nošenje maski, „usvajanjem zdrave dijetetske prakse i rješavanjem osnovnih zdravstvenih dispariteta, možemo poboljšati otpornost stanovništva i poboljšati ukupne zdravstvene rezultate“, rekao je dr Merino.